DEPREM VE TAKİYUDDİN EFENDİ

Eski Toprak 2019-09-29 12:15:01 614 kez görüntülendi.
DEPREM VE TAKİYUDDİN EFENDİ

Padişah 3.Murad Devrinde yaşayan Takiyuddin efendi tarihte adı pek bilinmeyen dahilerden biri. Avrupa sanayi devrimin temeli sayılan Buhar Kazan sistemini Avrupalı bilim adamlarından çok önce geliştiren Takiyuddin efendi Osmanlı Devletinin ilk ve tek Rasathanesini inşa eden mucitti. Devrini aşan bilimsel çalışmarla Padişah 3.Murad'ın maddi manevi desteklerini kazanan ve müneccimbaşı olarak atanan Takiyuddin Efendinin dönemin Şeyhülislamı ve muhafazakar tarikat çevreleri ile yıldızı pek de barışmamıştır. Takiyuddin Efendi İstanbul sırtlarına kurduğu devrin en büyük rasathanesinde önemli astronomik çalışmalar yaptığı sıralarda Istanbulda büyük bir deprem olur. Bu büyük depremi fırsat bilen Şeyhülislam Kadızade efendi ve bağlı tarikat çevreleri depremden Takiyuddin efendi ve rasathanesini sorumlu tutarlar. Halk arasına yayılan söylentilerde Takiyuddinin rasathanesinden Cennet  Meleklerini dikizlediği  ve bu uğursuzluk yüzünden depremler oluştuğu iddia edilir ve halk isyanı çıkartılır..İsyandan çekinen  padişah 3.Murad Takiyuddin Rasathanesinin denizden topa tutularak yıkılmasını emreder. Bu emir sonrasında Osmanlıdaki önemli bir bilim girişimi de sonuçsuz kalır..Aynı dönemde Avrupa bilimadamları Tayco Brachet başta olmak üzere daha büyük rasathane peşindedirler. Avrupanın ilk Buhar Kazanları ise Takiyuddinden 200 yıl sonra icat olmuştur..
- Kaynaklar: Urang, Akgül (1997). "Osmanlının Uzaya Bakan Gözü Takiyüddin ve İstanbul Rasathanesi". Bilim ve Teknik, 351, s. 34-40.
^ Unat, Yavuz. "Tâkiyüddîn ve İstanbul Gözlemevi (Rasathanesi)". Türker Ansiklopedisi Cilt 11, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara. Erişim tarihi: 26 Eylül
İhsanoğlu, Ekmeleddin et al. (1997). Osmanlı Astronomi Literatürü Tarihi (OALT) Cilt.1, say. 199–217 (no. 96). İstanbul
M.A




Yorum Yaz

BEĞENİLENLER